TỔ CHỨC THI HÀNH PHÁP LUẬT GẮN VỚI CHÍNH QUYỀN ĐỊA PHƯƠNG HAI CẤP TẠI TỈNH CAO BẰNG

Thứ ba - 25/08/2026 09:48

Tổ chức thi hành pháp luật là khâu quan trọng bảo đảm pháp luật được thực hiện nghiêm minh, thống nhất và hiệu quả trong thực tiễn. Trong quá trình xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, yêu cầu đổi mới tổ chức thi hành pháp luật ngày càng được đặt ra rõ nét, nhất là trong bối cảnh triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Đại hội XIV của Đảng và Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 của Bộ Chính trị đã nhấn mạnh yêu cầu đổi mới công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật, chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang tư duy phục vụ, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm. Đối với tỉnh Cao Bằng, thời gian qua với mô hình mới đã triển khai nhiều giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành pháp luật, gắn với phổ biến, giáo dục pháp luật, theo dõi thi hành pháp luật, cải cách hành chính và chuyển đổi số.

1. Những kết quả đạt được trong tổ chức thi hành pháp luật gắn với chính quyền địa phương hai cấp
Thời gian qua, công tác tổ chức thi hành pháp luật trên địa bàn tỉnh được Tỉnh ủy, HĐND và UBND tỉnh quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo, gắn với yêu cầu cải cách hành chính, sắp xếp tổ chức bộ máy và triển khai chính quyền địa phương hai cấp. UBND tỉnh đã ban hành các kế hoạch, văn bản chỉ đạo về công tác tư pháp; thường xuyên rà soát tiến độ, đôn đốc, kiểm tra và kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện. Công tác phối hợp, hướng dẫn nghiệp vụ giữa Sở Tư pháp với các sở, ngành và chính quyền cơ sở được duy trì thường xuyên, nhất là trong các lĩnh vực xây dựng pháp luật, hộ tịch, chứng thực và giải quyết thủ tục hành chính. Qua đó, góp phần bảo đảm sự thống nhất trong tổ chức
thi hành pháp luật từ tỉnh đến cơ sở.
Công tác xây dựng, kiểm tra, rà soát văn bản quy phạm pháp luật được chú trọng, nhất là các văn bản chịu tác động của việc sắp xếp tổ chức bộ máy và thực hiện chính quyền địa phương hai cấp. Năm 2025, toàn tỉnh ban hành 195 văn bản quy phạm pháp luật; Sở Tư pháp thẩm định 99 hồ sơ. Tỉnh đã rà soát 127 văn bản liên quan đến tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, xác định 67 văn bản cần xử lý; đồng thời rà soát 19 văn bản phục vụ yêu cầu đẩy mạnh phân cấp, phân quyền[1]. Việc rà soát, xử lý văn bản được thực hiện nhằm bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật và tạo cơ sở pháp lý cho mô hình chính quyền địa phương hai cấp vận hành thông suốt.
Công tác tổ chức thi hành và theo dõi thi hành pháp luật được triển khai gắn với những lĩnh vực có tác động trực tiếp đến đời sống, sản xuất, kinh doanh. Tỉnh tập trung theo dõi các lĩnh vực như đất đai, môi trường, đầu tư, kinh doanh và cải cách hành chính; tăng cường kiểm tra, khảo sát, tiếp nhận và xử lý phản ánh, kiến nghị về những khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn. Qua đó, từng bước nâng cao tính thống nhất trong áp dụng pháp luật, tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính và hỗ trợ hoạt động quản lý, điều hành ở địa phương.
Công tác phổ biến, giáo dục pháp luật tiếp tục được đổi mới về nội dung và phương thức, hướng mạnh về cơ sở và gắn với yêu cầu tổ chức thi hành pháp luật. Năm 2025, toàn tỉnh tổ chức 1.450 cuộc phổ biến, giáo dục pháp luật với 151.416 lượt người tham gia; nội dung tuyên truyền tập trung vào các quy định mới, đất đai, môi trường, chuyển đổi số và tổ chức chính quyền địa phương hai cấp[2]. Việc kết hợp tuyên truyền trực tiếp với các hình thức trực tuyến, truyền thông trên hệ thống thông tin cơ sở và mạng xã hội đã góp phần mở rộng khả năng tiếp cận pháp luật của người dân.
Tư pháp cơ sở và chuyển đổi số trong lĩnh vực tư pháp có bước chuyển biến tích cực. Toàn tỉnh có 1.335 tổ hòa giải với 7.722 hòa giải viên; đã hòa giải thành 321/473 vụ việc, đạt 67,8%. Công tác hộ tịch được gắn với Đề án 06 và số hóa dữ liệu; toàn tỉnh đã số hóa 484.467/497.978 dữ liệu hộ tịch, đạt 97,28%[3], tạo nền tảng cho kết nối, chia sẻ dữ liệu và giải quyết thủ tục hành chính trên môi trường điện tử.
Nhìn chung, sự lãnh đạo, chỉ đạo của tỉnh đã tạo sự thống nhất trong triển khai công tác tổ chức thi hành pháp luật, đồng thời từng bước gắn công tác này với sắp xếp tổ chức bộ máy, phân cấp, phân quyền, cải cách hành chính và chuyển đổi số. Những kết quả đạt được là cơ sở quan trọng để chính quyền địa phương hai cấp tại Cao Bằng hoạt động thông suốt, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và chất lượng phục vụ Nhân dân.
2. Một số vấn đề đặt ra trong tổ chức thi hành pháp luật gắn với chính quyền địa phương hai cấp
Việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp đã tạo chuyển biến quan trọng trong tổ chức bộ máy và phương thức quản lý nhà nước theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả. Tuy nhiên, quá trình vận hành mô hình mới cũng đặt ra những yêu cầu cao hơn đối với công tác tổ chức thi hành pháp luật, đòi hỏi sự đổi mới đồng bộ từ hoàn thiện thể chế đến tổ chức thực hiện.
Trước hết, việc tăng cường phân cấp, phân quyền yêu cầu hệ thống văn bản quy phạm pháp luật phải được rà soát, hoàn thiện kịp thời, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ và phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của chính quyền địa phương hai cấp. Đồng thời, công tác theo dõi thi hành pháp luật cần được tăng cường để kịp thời phát hiện những bất cập trong quá trình thực hiện, làm cơ sở hoàn thiện cơ chế, chính sách và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.
Bên cạnh đó, yêu cầu xây dựng nền hành chính hiện đại đặt ra đòi hỏi ngày càng cao đối với đội ngũ cán bộ, công chức, nhất là công chức làm công tác tư pháp. Không chỉ cần vững về chuyên môn, đội ngũ này còn phải có năng lực tham mưu, kỹ năng số và khả năng tổ chức thực thi pháp luật đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính và chuyển đổi số.
Đối với tỉnh Cao Bằng, đặc điểm địa bàn miền núi, biên giới với điều kiện hạ tầng số và khả năng tiếp cận pháp luật giữa các vùng còn chênh lệch là thách thức trong quá trình triển khai chính quyền số. Vì vậy, việc tiếp tục đổi mới công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số và nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ pháp lý cho người dân là yêu cầu cấp thiết nhằm bảo đảm mọi người dân đều được tiếp cận pháp luật một cách bình đẳng, thuận lợi.
Có thể thấy, những vấn đề đặt ra nêu trên không chỉ là yêu cầu đối với tỉnh Cao Bằng mà còn là xu hướng chung của các địa phương trong quá trình hoàn thiện tổ chức thi hành pháp luật, xây dựng nền hành chính chuyên nghiệp, hiện đại và phục vụ Nhân dân theo tinh thần Nghị quyết số 66-NQ/TW của Bộ Chính trị.
3. Một số giải pháp nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành pháp luật trong thời gian tới
Để nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành pháp luật gắn với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, tỉnh Cao Bằng cần triển khai đồng bộ một số giải pháp trọng tâm sau:
Thứ nhất, tiếp tục hoàn thiện thể chế và nâng cao chất lượng tổ chức thi hành pháp luật. Tập trung rà soát, hệ thống hóa, kịp thời sửa đổi, bổ sung các văn bản quy phạm pháp luật phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp; đồng thời nâng cao hiệu quả theo dõi thi hành pháp luật, tăng cường kiểm tra, đánh giá việc thực hiện chính sách để kịp thời phát hiện, xử lý những khó khăn, vướng mắc phát sinh từ thực tiễn. Đây là cơ sở quan trọng để bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật và nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.
Thứ hai, xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức và đẩy mạnh chuyển đổi số trong tổ chức thi hành pháp luật. Tiếp tục nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, nhất là công chức làm công tác tư pháp theo hướng chuyên nghiệp, có bản lĩnh chính trị, trình độ chuyên môn, kỹ năng số và năng lực tham mưu đáp ứng yêu cầu của mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Cùng với đó, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản lý, theo dõi thi hành pháp luật, hoàn thiện các cơ sở dữ liệu chuyên ngành, tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu và mở rộng cung cấp dịch vụ công trực tuyến nhằm nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp.
Thứ ba, đổi mới công tác phổ biến, giáo dục pháp luật và phát huy sự tham gia của xã hội trong tổ chức thi hành pháp luật. Tiếp tục đa dạng hóa nội dung, hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật theo hướng kết hợp giữa phương thức truyền thống và nền tảng số, phù hợp với đặc điểm của từng địa bàn, nhất là vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Đồng thời, phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội, đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên pháp luật, hòa giải viên ở cơ sở và người có uy tín trong cộng đồng; tăng cường công khai, minh bạch và mở rộng các kênh tiếp nhận phản ánh, kiến nghị của người dân nhằm nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành pháp luật và củng cố niềm tin của Nhân dân đối với chính quyền.
Tổ chức thi hành pháp luật có vai trò quan trọng trong bảo đảm hoạt động của chính quyền địa phương hai cấp thống nhất, hiệu lực và hiệu quả. Thực tiễn tại tỉnh Cao Bằng cho thấy, công tác này đã có những chuyển biến tích cực trên các mặt hoàn thiện thể chế, theo dõi thi hành pháp luật, phổ biến, giáo dục pháp luật…, góp phần nâng cao chất lượng quản lý nhà nước và phục vụ Nhân dân. Tuy nhiên, quá trình vận hành mô hình mới vẫn đặt ra yêu cầu tiếp tục hoàn thiện cơ chế phân cấp, phân quyền, nâng cao năng lực thực thi và tăng cường phối hợp từ tỉnh đến cơ sở. Thời gian tới, tỉnh cần tiếp tục đổi mới tổ chức thi hành pháp luật, lấy hiệu quả thực thi và sự hài lòng của người dân làm thước đo, đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số và nâng cao trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, công chức. Qua đó, bảo đảm chính quyền địa phương hai cấp hoạt động thông suốt, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, góp phần xây dựng nền hành chính phục vụ và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

ThS. Hoàng Thị Quế
Giảng viên Khoa Nhà nước và pháp luật

[1]^{, 2, 3 Uỷ ban nhân dân tỉnh Cao Bằng, Báo cáo số 3764/BC-UBND ngày 29/11/2025 tổng kết công tác tư pháp năm 2025 và nhiệm vụ, giải pháp công tác năm 2026 trên địa bàn tỉnh Cao Bằng}

GIỚI THIỆU VỀ TRƯỜNG

ĐÀO TẠO BỒI DƯỠNG

NGHIÊN CỨU KHOA HỌC

TỔ CHỨC - HÀNH CHÍNH - QUẢN TRỊ

TIN TỨC SỰ KIỆN

TỔ CHỨC THI HÀNH PHÁP LUẬT GẮN VỚI CHÍNH QUYỀN ĐỊA PHƯƠNG HAI CẤP TẠI TỈNH CAO BẰNG

Những tin cũ hơn

Những tin mới hơn